,

تفاوت بین اقامت و تابعیت یک کشور

تفاوت بین اقامت و تابعیت یک کشور

آیا تا به حال به اصطلاحات اقامت و یا تابعیت برخورده اید؟ آیا در مورد تفاوت تابعیت و اقامت تامل نموده اید؟آیا با اخذ یکی می توان به دیگری دست یافت؟ آیا  اقامت و اقامتگاه به یک معنا هستند؟ فواید اخذ اقامت و یا تابعیت یک دولت در چیست؟ آیا اقامت یک امر  اکتسابی است؟ طریقه دستیابی به تابعیت و اقامت یک کشور محدود است یا طرقی متنوع دارند؟اهمیت تبعیت از قوانین یک دولت در چیست؟

در حقوق بین الملل با دو اصطلاح تابعیت و اقامت روبرو هستیم اما اهمیت این اصطلاحات تنها در عرصه بین الملل نیست که نمود می کند در عالم واقع و زمانی که اشخاص درگیر روابط و تعاملات ،دادستد، احقاق حق و غیره می شوند. تفاوت اقامت وتابعیت یک کشور و مزایای هرکدام روشن می شوند.در دیدگاهی قانونی می توانیم به ماده ۱۰۰۲ قانون مدنی اشاره کنیم ، در این ماده قانونگذار از اقامتگاه سخن گفته و آن را محلی برای سکونت و مرکز امور اشخاص بیان نموده است.و اقامتگاه اشخاص حقوقی اعم از شرکت ها ، موسسات و غیره را مرکز عملیات آنها دانسته است.

اقامت

اقامت در لغت به معنای سکونت کردن ،سکون،آرامش و توقف ،مسکن و منزل می باشدو اقامتگاه عبارت از مقرر،قرارگاه و جای اقامت کردن است.

حالا شاید این سوال مطرح باشد که آیا صرف سکونت در درون مرزهای جغرافیایی یک کشور دلیل بر اقامت در آن کشور است؟در پاسخ به طور قطعی می توان گفت خیر! برای بیان واضح تر این مسئله می توانیم به حالت های متصوره در مورد وضعیت اقامت یک شخص اشاره نماییم.   ممکن است شخص اقامت و تابعیت کشوری را تواما داشته باشد حالت دیگر اینکه اقامت داشته اما تابعیت را نداشته باشد و یا اینکه نه تابعیت و نه اقامت را نداشته باشد و به طور غیر قانونی در آن کشور مقیم باشد.در مورد اقامت ،شخص می تواند به طور دائم و یا موقت دارای اقامت باشد اقامت موقت اعم از زمانی است که اشخاص تحت ویزای توریستی وبا قصد سفر در کشوری غیر از کشور متبوع اقامت می گزینند و همچنین زمانی که تحت ویزاهای متفاوت تحصیلی ،سرمایه گذاری ،ثبت شرکت وکار((اعم از اینکه ویزای ; جست و جوی کار باشد و یا بر اسا س پیشنهاد کار))و غیره به کشور مقصد ورود کرده سکنی گزیده و در صورت اشتغال از طریق ویزاهای مربوطه مالیات پرداخته و طبق قوانین خاص هر کشور در انتها موفق به اخذ اقامت دائم می گردند.البته در نوع دوم اقامت موقت مدت اقامت معولا در ابتدا ۱ سال و بعد از آن بنا بر قانون هر کشور متفاوت است.

 

تابعیت

در لغت به معنای پیرو و فرماندار بودن است. و تبعه شخصی است که عضو جمعیت اصلی یک دولت باشد و شخصی که عضو این جمعیت نباشد حتی اگر در سرزمین آن دولت اقامت داشته باشد بیگانه قلمداد می شود.

تابعیت نشان دهنده ی رابطه سیاسی شخص اعم ازحقیقی یا حقوقی با دولت است چرا که حقوق و وظایف اشخاص از حاکمیت یک دولت نشات می گیرد و وضع سیاسی فرد را معین می کند از این جهت که ملزم به اطاعت از قوانین آن دولت است.

رابطه ای معنوی است زیرا اتباع یک کشور را فارغ از مکان و زمان از جهت هدف مشترک به دولت پیوند می دهد.

و در آخر رابطه ای حقوقی است چرا که در نظام داخلی و بین المللی آثار حقوقی بر شخص بار می شودو به طور کلی حقوق و تکالیف شخص از تابعیت وی نشات می گیرد.

 

 

منظور از دولت چیست؟

دولت شخصیتی حقوقی است که مستقل بوده و از چهار عنصر تشکیل شده :جمعیت، سرزمین ،حاکمیت و حکومت و سایر دول در نظام بین المللی برای ان رسمیت قائل شده اند.

با توجه به آنچه در رابطه با تعریف تابعیت آورده شد اهمیت تبعه یک دولت بودن بارز است و علاوه بر آن بی تابعیتی در نظام بین المللی امری نکوهیده است شخص در صورتی که تبعه ی کشوری باشد  با توجه به روابط سیاسی ،حقوقی . معنوی که با دولت متبوع دارد مورد حمایت دیپلماسی کشور قرار گرفته و تحت لقای قوانین خاص دولت مذکور قرار می گیرد و در حالت مقابل آن بی تابعیتی شخص قرار دارد . پر واضح است که شخص بی تابعیت با خلاء روابط مذکور روبرو خواهد شد. برای روشن شدن قضیه می توان به مثالی در این باب اشاره نمود:فرض کنیم شخصی در کشور الف مرتکب جرمی شود و اظهار نماید که بی تابعیت است و یا مدارکی دال بر تبعه بودن وجود نداشته باشد چنانچه در قانون بند ۱ ماده ۹۷۶ قانون مدنی    اذعان داشته که کلیه ساکنین ایران به استثنای اشخاصی که تبعیت خارجی آنها مسلم باشد، تبعیت خارجی کسانی  مسلم است که مدارک تابعیت آنها ………………………………….))

در این حالت دولت در صدد مجازات مجرم و رسیدگی به جرم واقع شده بر می آید و اما از حقوق مسلم هر شخص در جامعه بین المللی اینست که دولت متبوعش از آن حمایت نماید حال آنکه در این شرایط دولتی به عنوان حمایت کننده وجود ندارد و شخص کلا بی هویت خواهد بود .

تابعیت مضاعف نیز چندان پسندیده نیست در نظام بین المللی و ان وقتی است که شخص تابعیت دو یا چند دولت را کسب نماید که موجب بار شدن حقوق و تکالیف چند دولت  بر وی می باشد.و در مواقعی مانند آنچه در بالا آورده شد امکان سرباززدن هرکدام از دولی که شخص تابعیت آن را دارد به پشتوانه نهادن بار مسئولیت بر دوش دولت دیگر  وجود دارد.

اما همچنین این  وضعیت تابعیت مضاعف بر بی تابعیتی رجحان و البته درعرصه بین الملل مصداق دارد .

 

راههای اعطا یا کسب تابعیت

دولت ها در یک تقسیم بندی کلی در اعطای تابعیت پیرو یکی از دو سیستم خاک یا خون هستند.

هر دولت با پذیرش یک سیستم به عنوان سیستم اصلی اعطای تابعیت ،دیگری را به عنوان فرع پذیرفته است.

 

 

 

 

 

 

کشورهای تابع سیستم خاک

کشورهایی مانند آمریکا ،کانادا، استرالیا، نیوزلند ، آفریقا جنوبی و برزیل و …. تابع سیستم خاک هستند.

کشورهای تابع سیستم خون

از کشورهای تابع سیستم خون می توان ایران ، فرانسه ، بلژیک و … را نام برد .

  • وقتی می گوییم کشوری تابع سیستم خاک است یعنی با تولد شخص در مرزهای سرزمینی اش به او اعطای تابعیت می کند در حالی که در سیستم خون تابعیت از پدر و مادر که متاسفانه در ایران تنها از پدر تابعیت انتقال می یابد. در کشور ایران که ازکشورهای پیرو سیستم خون می باشد استثنا جالبی در این رابطه وجود دارد و آن اینکه به فرزند متولد از اتباع بیگانه ی متولد در ایران در صورتی که نسل سوم تولد یافته در ایران باشند اعطای تابعیت می نماید.

فرض کنید زن و مرد فرانسوی که مقیم ایران هستند در ایران صاحب فرزندی شده و و فزند آنها نیز درایران صاحب فرزندی گردد . نسل آخر می تواند از طریق سیستم خاک دارای تابعیت ایران گردد.

 

آیا تابعیت و اقامت با هم رابطه مستقیم دارند یعنی اشخاص با اخذ یکی لزوما دیگری را نیز به دست می آورند؟

همانطور که در پیش آمد فرض داشتن اقامت و تابعیت یک کشور با هم و یا داشتن اقامت بدون اینکه تبعه باشد و یا نداشتن اقامت و تابعیت یک کشور و سکونت غیر قانونی برای شخص متصور است.

به طور طبیعی با حصول تابعیت، اقامت هم به دست می آید و وجود دارد اما صرف داشتن اقامت به معنی داشتن و یا کسب تابعیت نیست آنچه مسلم است در روند عمومی وقتی اشخاص اقامت یک کشور را به دست می آورند با رعایت قوانین مربوطه و در اهم موارد با اشتغال وپرداخت مالیات به دولت آن کشور موفق به اخذ تابعیت نیز می گردند.

یکی از تفاوت های مهم تابعیت و اقامت این است که اصولا در حقوق بین الملل تابعیت قابلیت اسقاط ندارد البته هستند کشورهایی که استثنا بر این اصل می باشند و بحرین از آن جمله است. ولی در مقابل در مورد اقامت این امکان وجود دارد که شخص به عنوان عنصر نامطلوب شناخته شده در صورتی که مرتکب جرمی شده و یا به دلایلی قانونی دیگر از کشور خارج شود و اقامتش از وی سلب شود.

اهمیت اخذ تابعیت یک کشور در چیست؟

هر کشور بنا بر موفقیت خود در اداره ی اتباع  و امور داخلی و روابط بین المللی خود که شامل سطح پیشرفته بودن  در اقتصاد ،فرهنگ.ثروت ملی و عواملی از این دست می باشد به اتباع خود امکانات رفاهی و تسهیلاتی اختصاص می دهد که حق برخورداری از این تسهیلات و امتیازات برای یک تبعه به مراتب بیشتر از یک مقیم است.

 

 

 

این حقوق مواردی مانند حق رای دادن ،بهره مندی از وام های کم بهره حتی امکان پرداختن به بعضی مشاغل مانند وکالت و طبابت و غیره در بعضی کشورها را شامل می شود، که تنها به اتباع تعلق می یابد.هر میزان که یک کشور از قدرت و نفوذ بیشتری در بین سایر دول برخوردار باشد اتباع آن کشور هم از این قدرت و نفوذ بهره مند خواهند شد تا جایی که اتباع برخی کشورها جهت رفت  و آمد به داخل مرزهای بعضی کشورها ی دیگر نیازی به اخذ اجازه((روادید)) نخواهند داشت.این شرایط و امتیازات از سرزمینی به سرزمین دیگر متفاوت است.برای مثال از جمله ی این امتیازات برای اتباع برزیل امکان اشتغال در کشور پرتغال و تردد به کشورهای آمریکای جنوبی بدون نیاز به اخذ ویزا و… می باشد.

ناگفته نماند که از اهم موارد در بین مزایای داشتن تابعیت  یک کشور قدرت آن برای حمایت دیپلماتیک از تبعه خود به هنگام بروز مشکلاتی اعم از مشکلات سیاسی و جزایی می باشد در حدی که جهت حمایت از تبعه خود یک دولت ممکن است حتی دولتی دیگر راتهدید به قطع روابط نماید و مسائلی از این دست.

با آنچه در این مقاله جمع آمد امید است که دید وسیعتری برای درک صحیح اهمیت و تفاوت این اقامت و تابعیت دول حاصل شده باشد و افرادی که قصد مهاجرت به کشوری دیگر را دارند با آگاهی به آثار انتخاب خود واخذ مشاوره از اشخاص کاردان تصمیمی صحیح تر اتخاذ نمایند.

 

یک ستارهدو ستارهسه ستارهچهار ستارهپنج ستاره (۷ نظرات, میانگین: ۳.۲۹ از طریق ۵)
Loading...
4 پاسخ ها
  1. مهران می گوید:

    سلام، خواستم بدونم میشه که قانونی وارد یک کشور اروپایی یا آمریکایی شد و اقامت گرفت بدون هزینه هنگفت ؟
    و اینکه غیرقانونی وارد یک کشور بشیم اقامت بهمون میدن یا تابعیت؟
    و سوال آخر اینکه اقامت دائمی هست یا نه و اگه هست بعد از گرفتنش چه مدت از کشوری که ازش اقامت گرفتیم دور باشیم، منظورم اینه که میشه برای ۱ سال برگرشت به ایران،؟؟؟

    پاسخ
    • E GH می گوید:

      سلام پناهندگی مشکلات زیادی دارد و حتی اگر شمارا ریجکت یا اخراج هم نکنند معلوم نیست چه مدت طول بکشد تا به شما یک اقامت موقت داده شود.

      پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

آیا می خواهید به بحث بپیوندید؟
در صورت تمایل از راهنمایی رایگان ما استفاده کنید!!

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.